روزي روزگاري مردي عطار در نيشابور

حدود هزار سال پيش دارو فروشي به نام محمد در نيشابور زندگي مي‌كرد كه در كنار پيشه‌اش به کسب علوم و درک صحبت مشايخ و بزرگان اهل تصوف ن‍يز مي پرداخت و در اين راه آن قدر پيش رفت كه خودش را اين گونه معرفي مي‌كرد :
من محمد نامم و اين شيوه نيز / ختم کردم چون محمد اي عزيز
و بزرگي چون جلال الدين محمد بلخ‍ي(مولوي) او را اين گونه ستايش مي كند :
هفت شهر عشق را عطار گشت/ ما هنوز اندر خم يك کوچه ايم
او شعر مي گفت و داستان سرايي مي‌كرد ولي هيچ گاه در بند قالب‌ها و وزن‌ها نماند . در آثار منظوم و منثور او قالب‌ها و فرم‌ها صرفاً كالبدهايي بودند براي براي بيان مضامين عالي وگرنه آثارش چنان از معنا سرشار بود كه ازكلام فراتر مي رفت تا آنجا كه خودش مي گفت : ” شعر را در چشم من مقدار ن‍يست … ” و البته با اين همه او استاد فصاحت و بلاغت در كلام بود .
سرانجام در بحبوحه تاخت و تاز مغولان بر ايران او نيز به مانند بسياري از بزرگان اين خاك به دست آن حرامي‌ها به قتل رسيد . نقل شده است كه پس از وارد آمدن زخم بر او و زماني كه در حال احتضار بود بر جايي با خون خود نوشت :
در کوي تو رسم فرازي اينست / مستان ترا کمند بازي اينست
با اين همه رتبه هيچ نمي يارم گفت / شايد که ترا بنده نوازي اينست
آري هزار سال از آن روز گذشته است و امروز ما چه محترمانه و در عين حال ناجوانمردانه محمد را به پستوهاي بايگاني كتابخانه‌هايمان تبعيد كرديم . همه سرمستيم با “كافكا” ها و “هدايت” ها و ذره اي و حتي ذره اي نمي انديشيم به “عطار” ها . راستي ما با مغولان چه نسبتي داريم ؟!
نو شويد ، امروز 25 فروردين روز بزرگداشت محمد ، آن عطار بزرگ نيشابوري است .